(door Erik Driessen)
GENEMUIDEN - Raadsnestor Johannes van den Berg (SGP) woont zijn hele leven al in Genemuiden, hoewel hij als kind gek genoeg vooral interesse had in het buitenlandse nieuws. Sinds de jaren tachtig heeft hij ontelbare uren in de lokale politiek gestoken. Zijn grootste zorg is momenteel de toekomst van het centrum van Genemuiden.

Johannes van den Berg groeide na de oorlogsjaren op aan de Simondsstraat, de oude dijk die de naam van de bevrijder van Genemuiden kreeg. Dat was indertijd nog een rustige straat, herinnert Van den Berg zich. "Ondanks dat het een doorgaande weg was, kwam er nauwelijks verkeer langs. We voetbalden en knikkerden nog gewoon op straat. Het hele gebied zag er sowieso totaal anders uit. Er stonden nog een aantal hooibergen en verderop buitendijks lag het Land van Hofland. Daar kon je fantastisch op schaatsen. In het gebied waar nu de HUBO staat, had je grote gaten. Putten noemden ze die. De dijk lag toen nog bij de huidige Puttenstraat."
Vader Van den Berg was in die tijd vaak van huis. Doordeweeks werkte hij aan baggerprojecten door het hele land heen. Hij hielp bijvoorbeeld mee aan de werkzaamheden na de Watersnoodramp in Zeeland. "Ik herinner me nog dat veel Genemuidenaren hebben gekeken hebben naar de televisiebeelden van het dichten van het laatste gat. Je had toen bij mijn weten maar twee televisies in Genemuiden, waarvan volgens mij één in Cafe het Centrum en de ander bij een neef van mijn vader. Nee, orthodoxe mensen hadden in die tijd nog geen moeite met televisie. Men kende het fenomeen niet. Dat kwam pas later toen er veel moord en doodslag op te zien was."
Van den Berg stamt niet uit een typische politieke familie. Vader en moeder spraken nooit over politiek. De jonge Johannes spelde als tiener echter al de kranten, waarbij zijn aandacht vooral naar het buitenlandse nieuws uit ging. "Geen idee waarom eigenlijk. Spanning en avontuur trok me blijkbaar en dat sprak erg uit dat soort verhalen. Interesse in lokale politiek kwam pas veel later, al was het uiteindelijk wel een logisch vervolg. In de jaren tachtig vroeg de SGP mij in het partijbestuur en ik belandde vervolgens in 1990 in de gemeenteraad van Genemuiden. Onderwerpen in die tijd waren woningbouw op de Greente, de industrie en natuurlijk de beroemde discussies over Stichting Jeugdwerk. Voor de SGP lag subsidie aan die instelling heel moelijk. Vaak leverden die vergaderingen nachtwerk op."

Raadswerk was toen nog overzichtelijk en veel minder ingewikkeld dan tegenwoordig. "Je hield je vooral met lokale aangelegenheden bezig, terwijl gemeenten nu ontzettend veel taken van de rijksoverheid toebedeeld hebben gekregen.  Alleen over een onderwerp als de WMO krijg je al  een enorm pakket aan informatie. Ik schat in dat de hoeveelheid werk ten opzichte van mijn beginperiode is verdubbeld. Voor veel raadsleden is dat nauwelijks bij te houden. Veel mensen haken daarom af vanwege de vele tijd die dit werk opslurpt. Zelf vind ik het gek genoeg steeds leuker, ook omdat ik als Vutter meer tijd heb. Voordat burgemeester Bilder naar Zwartewaterland kwam, was ik een tijd voorzitter van de raad. Dat was de mooiste periode uit mijn politieke leven. Ik heb enorm genoten van de samenwerking met alle partijen. Dat gaf een nieuwe impuls aan mijn werk. Als je zolang politiek actief bent, moet je oppassen dat je niet de automatische piloot inschakelt."
Dat Van den Berg met andere collega raadsleden in Zwartewaterland belandde, noemt hij de 'meest ingrijpende' beslissing uit zijn politieke bestaan. "Net zoals veel Genemuidenaren, waren wij als Genemuider raadsleden ook geen voorstander van de fusie. Als bestuurder moet je daarna wel door. Continue terugblikken op het verleden is niet goed, ondanks dat de emoties destijds hoog oplaaiden. Toch denk ik dat de fusie uiteindelijk niet slecht heeft uitgepakt voor Genemuiden. Je hoort wel eens verhalen dat Hasselt en Zwartsluis worden voorgetrokken, maar dat is absoluut onzin. Daar sta ik 100 procent voor in."

Volgens Van den Berg is er in orthodoxe kringen geen angst dat het geloof in Zwartewaterland meer onder druk staat dan in de voormalige gemeente Genemuiden. "Die signalen krijg ik in ieder geval nooit. Geloof staat in Nederland op zich natuurlijk wel onder druk, je ziet een duidelijke anti-christelijke teneur. De polarisatie tussen gelovigen en niet-kerkelijken neemt toe. Zwartewaterland is daar toch wel een uitzondering op. In Zwartewaterland gaat ongeveer 70 procent van de inwoners naar de kerk. Bijzonder vind ik dat de SGP tijdens de afgelopen verkiezingen in Genemuiden zelfs meer dan de helft van het aantal stemmen kreeg. En die komen heus niet allemaal uit onze eigen achterban. Onze politiek spreekt dus ook andersdenkenden aan, zelf vind ik dat prettig. Ik praat graag met iedereen. Ook PvdA'ers weten mij te vinden."
Meer zorg heeft Van den Berg over de toekomst van de Genemuider binnenstad. Hij ziet de toenemende leegstand en vreest de gevolgen van de verhuizing van de Boni, zelfs als daarvoor een Hema terugkeert. "Het is simpel: naar een supermarkt ga je drie keer in de week, naar de Hema hooguit één keer. Daarom ben ik bang dat minder mensen naar het centrum komen, waardoor de levendigheid afneemt. Dat vind ik een gevaarlijke ontwikkeling, zeker in deze crisistijd. Vroeger besloeg het centrum een groter gebied, met bijvoorbeeld de ijssalon van Kees op de Kaai. Daar liepen mensen heen en fietsers stopten vaak even. Op die manier ontwikkel je levendigheid. Natuurlijk trekt de Hema, en straks natuurlijk ook het vernieuwde stadhuis, mensen naar de binnenstad. Maar ik betwijfel of dat voldoende is om het vertrek van de Boni op te vangen.

En zo is de aandacht van de buitenlandse politiek verplaatst naar de lokale en regionale politiek. Van den Berg voelt zich nauw betrokken bij Genemuiden. Naast zijn plaats in de gemeenteraad, is hij ook betrokken bij het Provisoorfonds en het Armenfonds van Camen en zit hij in het bestuur van De Meente. De Meente is voor hem het mooiste bewijs van de saamhorigheid in Genemuiden. "Veel buitenstaanders denken dat wij een gesloten gemeenschap zijn, maar dat vind ik helemaal niet. Genemuidenaren zijn juist open en direct . Ze sluiten zich niet op in hun eigen bastion. Dat zie je in De Meente, waar mensen van alle levensrichtingen samenwonen. Anders dan je zou denken is het geen christelijke verzorgingstehuis, maar dat is voor niemand een probleem. Wat dat betreft is het een poldermodel in het klein."

De mooiste plek van Genemuiden is De Meente echter niet voor Van den Berg. Dat vindt hij het uitzicht vanuit zijn eigen woning aan de Leeuwerik. Hij kijkt op de rotonde naar Hasselt, kan de industrie zien liggen en bewondert het polderlandschap. "Op dit punt gebeurt altijd wat en dat mag ik graag zien. De kans bestaat inderdaad dat op ten duur woningen voor mijn neus staan, want de bestemming is bouwgrond. Vanwege de crisis liggen echter alle plannen stil. Eerst moet bovendien het Tag worden afgebouwd. Of er daarna nog behoefte is aan woningbouw achter de Leeuwerik  is nog maar de vraag."
Hoe lang Van den Berg doorgaat in de politiek, wil hij nog niet zeggen. De SGP praat in januari voor het eerst over een kandidatenlijst voor de gemeenteraadsverkiezingen in 2014. Glimlachend: "Zelf ben ik er al wel uit, maar mijn keuze hou ik nog even voor mezelf."